Odtworzono przygotowania do wojny i dramatyczną ucieczkę cywilnych Podhalan, którzy przez pustoszejące miasto wieźli na wozach cały swój dobytek, a także elementy walki zbrojnej (w tym wysadzenie mostu na Czarnym Dunajcu) oraz samo wkroczenie Niemców do Nowego Targu. Tu spore zainteresowanie wzbudziły zabytkowe pojazdy, takie jak samochód pancerny czy mercedes z 1938 r. Zainscenizowano również aresztowania mieszkańców okupowanego miasta. Dobitne wrażenie robiła jedna z kamienic obwieszona swastykami, zaadaptowana jako budynek gestapo. Z głośników popłynął historyczny komentarz do wydarzeń, a także archiwalne przemówienie Józefa Becka.

Organizatorzy postawili sobie za zadanie przybliżenie widzom lokalnej historii, rozgrywającej się na tle wydarzeń w Polsce i Europie. Do jej odtworzenia wykorzystano więc wspomnienia mieszkańców miasta. Świadków 1 września 1939 r. nie zabrakło również wśród widzów. Dla nich inscenizacja była impulsem do snucia licznych wspomnień.

Młodsze pokolenie na Rynek przyciągnęła ciekawość, chęć obejrzenia „kawałka historii” lub kibicowania amatorsko występującym w rekonstrukcji członkom rodziny. Dopracowane mundury, wystrzały z moździerzy, dym i huk imitujących granaty petard wynagradzały podekscytowanej nimi widowni kulejący miejscami komentarz z głośników i potknięcia wyraźnie przejętych aktorów.

Nowotarska rekonstrukcja z jednej strony nie przyciągnęła tłumów, z drugiej – widok dwóch zajadających lody kilkulatków, śpiewających spontanicznie „Mazurka Dąbrowskiego”, może świadczyć o tym, że patriotyczna misja podobnych imprez nie musi być skazana na porażkę.

(Agnieszka Urbanowska)

Inscenizacja przedstawiająca wkroczenie wojsk niemieckich do miasta rozpocznie się o godzinie 12.30 na nowotarskim Rynku i obejmować będzie następujące epizody:

• Przed nawałnicą
• Wybuch wojny
• Wkroczenie Niemców
• Okupacja
• Prezentacja grup rekonstrukcyjnych oraz pojazdów

W ramach obchodów organizatorzy zapraszają również na uroczystości w dniu 1 września 2009: mszę świętą w kościele Matki Bożej Anielskiej w Kowańcu o godzinie 10.30 i przemarsz pocztów sztandarowych pod pomnik Bohaterów Września, gdzie o godzinie 12.00, odbędzie się oficjalna uroczystość – przemówienia okolicznościowe, Apel Poległych oraz złożenie wieńców pod pomnikiem.
Szczegółowe informacje znaleźć można na stronie Urzędu Miasta w Nowym Targu oraz na stronie Miejskiego Ośrodka Kultury.
(zn)